Take a fresh look at your lifestyle.

Bebeklerde Fizyolojik Sarılık

0

Yenidoğan sarılığı

Anne karnındaki bebek oksijensiz bir ortamdadır ve bu nedenle de kanındaki oksijeni anne kanından çekip dokulara hızlı şekilde taşıyan hemoglobin bulunmaktadır. Doğumla birlikte oksijenli bir dünyaya çıkıp nefes almaya ve oksijen solumaya başladığı için anne karnındaki kanı yıkıma uğrar. Kan yıkımı sonucu oluşan bilirubin bebeğin sararmasına neden olur. Buna bebeğin fizyolojik sarılığı ( Yenidoğan sarılığı) denir.

Bilirubin bebeğin karaciğeri tarafından suda erir hale dönüştürülerek idrar ve dışkı ile vücuttan dışarı atılır. Karaciğerin dönüştüremediği bilirubin ise dokulara geçer. Bilirubin boya maddesi olduğundan sararmaya sebep olur. Bebeği bol bol emzirmek yani sıvı ve beyaz mavi ışık dokulardan bilirubinin çözülmesini hızlandırır. Yaz aylarında doğan bebekler sararmaya başladıklarında günde birkaç kez güneş alan bir camın arkasına çıplak olarak biraz sırt üstü biraz da yüzüstü yatırılırlarsa doğal bir fototerapi tedavisi uygulanmış olur. Bebekte sararma hastanede başlamışsa zaten kanında bilirubin değerleri kontrol edilip gerekiyorsa ışık tedavisi uygulanır. Eve geldikten sonra sararma başlamış ise ve sadece boynundan yukarısı sarı, ağlaması güçlü, emmesi kuvvetli ise korkulacak bir şey yoktur. Bu sarılığın antioksidan özelliği bile vardır ve oksijenli ortama uyumu kolaylaştırır.


Yeni doğan bebeklerde sarılık belirtileri

Bebeğinizin karın, kol ve bacaklarında sararma varsa, bununla birlikte çok uyuyorsa emmesi de zayıflamışsa doğumdan sonra kaçıncı gününde olursa olsun hemen doktorunuza başvurmalısınız. Çünkü bunlar bilirubin seviyesinin yükselmiş olduğunun belirtisidir. Bilirubin değerleri kontrol edilmelidir. Fazla bilirubin bebeğin dokularında birikim yaparak tahribata sebep olabilir.

Yenidoğan sarılığı doğum sonrası 2. ve 3. günde görülmeye başlar ve bir hafta ile 10 gün arasında kaybolur. Düşük kilolu doğan bebeklerde hastalığın belirtileri 4. ile 6. günler arasında ortaya çıkabilir.
Bilirubinin kandaki normal değeri yeni doğmuş bir bebekte 1-2 mg/dl’dir. Bu değer 5 mg/dl’yi geçtiğinde sarılık gözle görülebilecek bir duruma ulaşır. Fizyolojik sarılığın İlk belirtisi bebeğin göz akının sararmasıdır. Bilirubinin kandaki miktarına göre vücudun değişik bölgelerinde sararma görülür.

  • Bilirubin oranı 5 ile 8 mg/dl arasında ise baş ve boyun bölgesinde sararma olur.
  • Bilirubin mikarı 8 ile 10 mg/dl arasında ise gövdenin üst bölümünde sararma olur.
  • Bilirubin miktarı 10 ile 13 mg/dl arasında ise gövdenin alt kısmında sararma olur.
  • Bilirubin miktarı 13 ile 16 mg/dl arasında ise kol ve bacaklarda sararma olur.
  • Bilirubin miktarı 20 mg/dl civarında ise eller ve ayaklarda sararma olur.

Bu süreç, farklı cilt rengine sahip bebeklerde de aynı şekilde işler, fakat sararma yalnızca avuç içlerinde, ayak tabanlarında ve gözlerin beyaz kısmında fark edilir.

Bazı bebeklerde fizyolojik sarılık uzayabilir, bu uzamış fizyolojik sarılıkta 4 hafta-8 hafta kadar normalden daha yüksek bilirübin seviyesi gözlemlenir. Uzamış sarılıklarda mutlaka sık kontrol gerekir, hem normal bilirübin düzeyi hem de bağlanmış bilirübin düzeyi sürekli kontrol edilmelidir . Gerekirse karaciğer fonksiyon testleri, karaciğerin ultrasonografik görüntüsüne bakılmalı ve bebek daha yakından takibe alınmalıdır.

Yenidoğan sarılığı tedavisi

Yenidoğan sarılığında tedavisi rahatsızlığın nedenine göre değişiklik gösterir.

Yenidoğan sarılığı genellikle herhangi bir tedavi gerektirmeden, sık emzirme ve düzenli kontrollerle seyrini tamamlar ve düzelir. Patolojik sarılıklarda ise nedene yönelik tedavi yapılır. Hormon eksikliği varsa düzeltilmesi, ekfeksiyon varsa tedavisi, bilirubin düzeyi yüksekse fototerapi denilen ışık tedavisi uygulanır. Bilirubin bütün tedavilere rağmen düşmüyorsa ve çok yüksek seyretmeye devam ediyorsa bebeğin organlarının zarar görmemesi için kan değişimi ve ilaç tedavisi de uygulanabilir. Halk arasında en çok bilinen tedavi yöntemleri; fototerapi ve kan değişimidir. Fototerapi bebeğe zarar vermeyen basit ışık tedavisi yöntemidir. Fototerapi alan bebeklerde ciltte kızarıklık, bronzlaşma, sık emzirilmese sıvı kaybı ishal görülebilir. Bu etkiler fototerapi sonlandırıldığında hızla düzelir. Ayrıca fototerapi sırasında bebeklerin gözlerinin zarar görmemesi için özel bir gözlük kullanılır.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.